Klimatyczne Forum Metropolitarne w Lublinie

Klimatyczne Forum Metropolitarne w Lublinie

Podczas drugiego Klimatycznego Forum Metropolitalnego w Lublinie najważniejszymi tematami okazały się gospodarowanie wodami, zieleń miejska oraz ekologiczny transport. Na Forum pojawiła się także istotna kwestia mitygacji zmian klimatu.

Klimat w Lublinie

Lublin nie jest miastem szczególnie dotkniętym ekstremalnymi zjawiskami pogodowymi. Długoterminowe trendy w zakresie opadów (1951-2015) nie wykazują także wzrostu opadów w mieście, choć od 1988 roku opady nawalne o wysokości powyżej 20 mm występowały w mieście co roku (wcześniej były roczne przerwy). Wyraźnie zwiększa się ilość i długość fal upałów (średnio 6,2 dnia) napływających nad miasto (1951-2016), ale nie wyróżnia to Lublina na tle innych części Polski. W porównaniu z innymi miastami Lublin podczas fali upałów w 2015 roku był nieco chłodniejszy od innych miast, z wyjątkiem Białegostoku i Szczecina. Tak jak inne miasta istotny wpływ na mieszkańców mają tropikalne noce z temperaturą minimalna powyżej 20 st. C. wg ustnej informacji w okresie fal upałów i nocy tropikalnych liczba interwencji pogotowia ratunkowego wzrasta. Staje się to bardzo istotnym zagadnieniem na przyszłość gdyż przewiduje się, że w Lublinie w roku 2050 ludność 65+ czyli o wysokim stopniu ryzyka stanowić będzie 30%.

Kontrowersje wokół lubelskiej zieleni

W Lublinie wyspa ciepła występuje w sposób umiarkowany i odznacza się przede wszystkim rosnącą liczbą nocy gorących w mieście. Z jednej strony do obniżenia skali zjawiska mogą się przyczynić niska zabudowa, zieleń miejska, urozmaicona rzeźba (wąwozy). Obecnie wobec poczynań miasta dotyczących zieleni miejskiej narastają kontrowersje, co jest wynikiem m.in. znacznie aktywniejszej niż do tej pory działalności miasta w tym zakresie po otwarciu Biura Miejskiego Architekta Zieleni w roku 2015. Ciekawe są jednak pozytywne doświadczenia tego Biura z umieszczaniem m.in. nowych drzew w przestrzeniach miasta, gdzie dotychczas takie działania były problematyczne, np. na ulicy Krakowskie Przedmieście i Kołłątaja. Wydaje się, że tym działaniom brakuje jeszcze programu dialogu z mieszkańcami oraz akcji edukacyjnej dotyczących trudności z kształtowaniem zieleni w istniejącej tkance miejskiej i konkretnych rozwiązań stosowanych w przestrzeni miasta, choć w mieście funkcjonuje tzw. Zielony Budżet Obywatelski. W trakcie prac na strategią rozwoju Lublina do 2050 roku zarówno mieszkańcy jak i urzędnicy uznali, że najistotniejszym zagadnieniem o charakterze strategicznym jest prawidłowe kształtowanie zieleni.

Ze strony naukowców i praktyków padało wiele propozycji rozwiązań w zakresie infrastruktury zielonej i błękitnej. Ważnym jest budowanie systemu powiązań przyrodniczych obejmujących: lokalne systemy nawadniania, parklety, ogrody kieszonkowe, ogrody pamięci, ogórki działkowe, zacenianie ścian, ulic, chodników, parkingów, placów i targowisk, trawniki ekstensywne, łąki kwietne, zielone ściany, ogrody wertykalne, pnącza, ogrody na dachach, niecki i pola retencyjne, parki nadrzeczne jak i tworzenie przepuszczalnych oraz półprzepuszczalnych nawierzchni.

Zasugerowano, aby podnieść znaczenie zieleni w mieście wprowadzi stanowisko inspektora zieleni miejskiej tak jak to ma miejsce z inspektorem nadzoru budowlanego.

Podkreślano znaczenie powiązań systemu przyrodniczego miast z otoczeniem w ramach obszaru metropolitalnego ale pod tym względem wiele jest jeszcze do zrobienia.

Woda opadowa nie jest tak czysta, jak ją malują

Wody opadowe w mieście są zagospodarowywane oddzielnie od ścieków komunalnych, czym Lublin wydaje się wyróżniać na tle innych metropolii polskich. Może to znacznie ułatwiać działania w zakresie wód opadowych, choć jak wykazują lokalne badania naukowe wody opadowe wcale nie są czystsze od ścieków w momencie, gdy wpływają do rzek. Jest to argument za tym, aby opad był zatrzymywany jak najbliżej miejsca jego spadku na powierzchnię Ziemi. Kolektory odprowadzające wody opadowe w Lublinie są na długości 28% przeciążone, zwłaszcza w okresie dużych opadów i miasto rozważa retencję wody powyżej miejsc przeciążenia w systemach podziemnej retencji wody, jako rozwiązanie ekonomicznie uzasadnione. Planowane są także zbiorniki chłonne w wybranych miejscach miasta, ale na razie istnieją protesty społeczne przeciw takim rozwiązaniom.

Lublin: w pełni elektryczna komunikacja miejska – tuż, tuż.

Lublin jest miastem aktywnym w zakresie ograniczenia emisji gazów cieplarnianych i zanieczyszczeń powietrza. Lubelski Plan Gospodarki Niskoemisyjnej zakłada ambitne na tle kraju cele w zakresie redukcji zużycia energii oraz emisji gazów cieplarnianych, a także przede wszystkim intensywne działania. Szczególnie korzystnie przedstawia się w Lublinie system komunikacji miejskiej, w którym już 33,5% przewozów świadczone jest taborem elektrycznym (trolejbusowym) i ta liczba w wyniku planowanych inwestycji będzie szybko rosła. Lublin ma szansę stać się pierwszym miastem z w pełni elektryczną komunikacją miejską w Polsce oraz inicjującym rozwiązania innowacyjne w tym zakresie. Jednym z takich rozwiązań, szeroko już stosowanych (np. wymóg w specyfikacji przetargowej), są instalacje fotowoltaiczne na dachach autobusów oraz odzysk energii w trolejbusach (16% energii jest zwracane do trakcji).  W przyszłości stawia się obok trolejbusów na autobus elektryczne.

Czy plany adaptacji będą pożyteczne?

W dyskusji ogólnej raz po raz pojawiają się pytania, jak zrealizowany zostanie projekt przygotowania 47 miejskich planów adaptacji dla dużych miast w Polsce i czy będzie on skuteczny oraz pożyteczny. Podczas Forum prezentacje dotyczące klimatu Lublina przedstawione zostały przez pracowników naukowych UMCS, którzy posiadają dane, którymi dotychczas nie zainteresował się zespół wykonujący MPA dla miasta. Ze względu na powszechne oczekiwanie, że samorządy będą brały na siebie odpowiedzialność za przeciwdziałanie ekstremalnym zjawiskom pogodowym pojawił się także postulat, aby MPA zawierały konkretne wskaźniki podatności miast na różne zjawiska, które pozwoliłyby określić do jakiej wielkości zjawiska faktycznie ta odpowiedzialność może być ponoszona. Poza sugestiami w stosunku do lubelskiego MPA zauważono konieczność wzmocnienia zagadnień klimatycznych, i to zarówno w zakresie przeciwdziałania jak i adaptacji, w całym systemie planowania od rozwiązań lokalnych przez ogólnomiejskie i metropolitalne aż do skali całego województwa.

 Materiały merytoryczne z II Forum można pobrać tutaj: http://adaptcity.pl/cykl-kfm/kfm-lublin/ 

zdjęcie: wikipedia

Spodobał Ci się tekst, poleć go znajomym:

Dodaj komentarz

*

code